VoorU: leren, durven en groeien tussen koffie en kleding

“Dit is echt leren in de praktijk,” vertelt coördinator Ceciel Falke. “We wilden een omgeving creëren die zo dicht mogelijk bij het echte leven ligt. In de koffiecorner én de kledingwinkel komen heel veel vaardigheden samen.” De keuze voor koffie en kleding was bewust. “Het is een logische plek om werknemersvaardigheden zoals op tijd komen, samenwerken en doorzetten te trainen. Iets wat ze later op elke werkplek moeten kunnen laten zien. Ook was er in de buurt nog niet iets zoals dit.” Het resultaat: een plek waar gasten van binnen en buiten Kentalis welkom zijn voor een goede kop koffie of een leuk tweedehands en dus duurzaam item, terwijl leerlingen werken aan hun toekomst.

Voor leerlingen met een taalontwikkelingsstoornis (TOS) is communiceren niet vanzelfsprekend. En juist dát is hier het belangrijkste leerdoel. “Het gewone schoolleven is veilig,” legt Ceciel uit. “Maar klanten helpen is spannend. Hier oefenen ze dat, terwijl wij als werkbegeleider ernaast staan om te begeleiden.” Leerlingen leren stap voor stap hoe je iemand begroet, hoe je een bestelling opneemt en wat je wel en niet zegt tegen een klant. “We werken bijvoorbeeld met bestelkaarten. Dat geeft een leerling letterlijk en figuurlijk houvast. En na een tijdje zie je dat ze die steeds minder nodig hebben.” Joël Hulsman, leerling die bij VoorU werkt, merkt dat hij stappen vooruit zet: “Bij de koffie en de kleren leer ik om met klanten te praten. Gewoon: ‘goedendag’ of ‘kan ik u helpen?’, dat zijn fijne starters.

De eerste weken zijn vaak heel spannend. “Ik vond het moeilijk om fouten te maken,” zegt Joël. “Ik wil het graag goed doen.” Maar oefening doet iets magisch, want langzaam groeit het vertrouwen. “Je ziet echt verschil,” vertelt Ceciel. “Nieuwe leerlingen moeten er nog inkomen. Maar na een paar maanden durven ze meer en laten ze hun hulpmiddelen los.” Joël: “Ik heb hier meer geleerd over dat ik rustiger kan praten. Dat ik meer na mag denken voordat ik praat.” Kleine stappen met grote winst.

VoorU draait niet alleen om klantcontact. Leerlingen leren ook praktische én sociale vaardigheden. Denk aan koffie zetten als een echte barista, want melk opschuimen is een kunst op zich. Maar ook aan kleding sorteren, wassen en strijken, samenwerken, op tijd komen en luisteren en afspraken nakomen. ‘’Die laatste skills zijn echt werknemersvaardigheden,” zegt Ceciel. “Die heb je overal nodig, dus ook heel goed om te oefenen voor later.” En die espressomachine? Die is geen detail. “Het is echt een barista-apparaat. Geen knopje indrukken, maar een vaardigheid leren. Dat maakt het verschil in het aanleren van vaardigheden. Bovendien is het onze publiekstrekker, want mensen houden van een lekker kopje koffie.” Joël glimlacht: “Ik vind koffie maken het leukst. Cappuccino, die is lekker én leuk om te maken. Latte macchiato is moeilijk, want die drie laagjes moeten precies kloppen en dat is niet eenvoudig.”

De dag begint rustig, met structuur. Leerlingen starten samen, bespreken het doel van de dag en verdelen de taken; daarna gaat de deur open. Er is altijd iets te doen: klanten helpen, koffie maken, de winkel netjes houden, planten water geven of een was draaien. En als het even rustig is? Dan wordt er geoefend of gewerkt aan andere taken. “Ze hebben altijd een programma,” zegt Ceciel. “Dat geeft rust.”

Soms zit de magie in iets kleins. Een leerling die een klant durft aan te spreken. Een cappuccino met precies de juiste schuimlaag of een zin die ineens klopt. Ceciel herinnert zich zo’n moment: “Een leerling zei tegen een klant: ‘Deze vraag begrijp ik niet helemaal.’ Dat is precies waar we het voor doen en dan ga ik extra blij naar huis.” Joël voelt die trots ook: “Aan het eind van de dag, als ik alles heb gedaan het dat goed ging. Dan ben ik trots.”

Het enthousiasme van de leerlingen zit goed. “Daar word ik echt blij van,” zegt Ceciel. Maar er is ook een uitdaging: bezoekers. “De ene dag loopt het goed, de andere dag is het rustig, dus we willen graag meer mensen binnen krijgen. En daar ligt meteen de uitnodiging om eens te komen kijken!"

VoorU is niet alleen een leerplek. Het is ook een plek om te ontmoeten. Collega’s kunnen hier in klein teamverband – denk aan 2 tot 4 personen - terecht voor een kort overleg. Externe bezoekers zijn ook van harte welkom; volwassenen en kinderen tot 4 jaar. “Kom gewoon langs,” zegt Ceciel. “Dan zie je wat TOS betekent in de praktijk of kun je er meer over lezen op de TOS-flyers die er klaarliggen. En kun je persoonlijk ervaren hoe onze leerlingen groeien.” Een kop koffie wordt dan ineens meer dan koffie: het wordt een ontmoeting.

VoorU staat nog maar aan het begin. Er zijn dromen genoeg: vaker open zijn, een lunchfunctie toevoegen en misschien zelfs een klein buurtrestaurant. Ook staat samenwerken met andere scholen en leerlingen certificaten laten halen, bijvoorbeeld als barista, hoog op de wensenlijst voor later. “In mijn droom lopen hier allerlei leerlingen door elkaar, ook denkend aan alle ontwikkelingen rond inclusief onderwijs”, zegt Ceciel. “En zijn we vier dagen per week open.” Joël kijkt ook vooruit, nuchter en eerlijk: “Het werken bij VoorU helpt mij ook voor later, denk ik. Want ik kan dus mensen helpen.”

Maandag en donderdag is de deur van 9.15-14.00 open.